Siyer Oryantalizminin Erken Kaynakları: Kindî Risâlesi ve Akademik Oryantalizmde Yansımaları
Abstract
Bu çalışma, on dokuzuncu yüzyılın nesnellik ve bilimsellik paradigmalarına dayanarak neşet eden akademik siyer oryantalizminin Hz. Muhammed’e dair tasavvurunu, geleneksel Hıristiyan teolojisinin şekillendirdiğini savunmaktadır. Çalışmada, Hz. Peygamber’in mucizeleri örnekleminde dokuzuncu yüzyıla tarihlendirilen erken dönem Hıristiyan reddiyesi Kindî Risâlesi ile on dokuzuncu yüzyıl siyer oryantalizminin kurucu isimleri Aloys Sprenger (1813-1893) ve William Muir’in (1819-1905) görüşleri karşılaştırmalı tarih ve metin analizi yöntemleriyle mukayese edilmektedir. İnceleme sonucunda, Risâle’nin Hıristiyan teolojisini merkeze alarak geliştirdiği mucizeleri inkâr söyleminin Sprenger tarafından pozitivist tıp aracılığıyla; Muir tarafından ise metin ve kaynak tenkidi yöntemiyle rasyonelleştirildiği tespit edilmiştir. Nihayetinde çalışma, siyer oryantalizminin nevzuhur bir söylem olmaktan ziyade klasik Hıristiyan reddiye geleneğinin akademik/bilimsel bir kılıfa bürünerek varlığını sürdüren modern bir tezahürü olduğunu ortaya koymaktadır.