TÁI CẤU TRÚC GIÁO DỤC TRONG KỶ NGUYÊN AI: TỪ MÔ HÌNH LỚP HỌC TRUYỀN THỐNG ĐẾN HỆ SINH THÁI HỌC TẬP SỐ

Abstract

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc của giáo dục hiện đại, mô hình lớp học truyền thống từng bước chuyển dịch sang hệ sinh thái học tập số với tính kết nối, cá nhân hóa và linh hoạt cao hơn. Bài viết sử dụng phương pháp tổng quan tài liệu hệ thống nhằm phân tích quá trình tái cấu trúc giáo dục dưới tác động của AI, đồng thời làm rõ sự thay đổi về mục tiêu, phương thức tổ chức dạy học và vai trò của các chủ thể trong môi trường học tập số. Kết quả nghiên cứu cho thấy AI không chỉ hỗ trợ cá nhân hóa lộ trình học tập, tăng cường tương tác và nâng cao hiệu quả quản lý giáo dục, mà còn thúc đẩy sự chuyển đổi từ mô hình truyền thụ tri thức sang mô hình phát triển năng lực và học tập suốt đời. Việc ứng dụng AI góp phần cải thiện kết quả học tập, tối ưu hóa trải nghiệm người học và tái định vị vai trò của giáo viên từ người truyền đạt kiến thức sang người hướng dẫn, kiến tạo và hỗ trợ học tập. Tuy nhiên, quá trình tái cấu trúc giáo dục cũng đặt ra nhiều thách thức liên quan đến đạo đức công nghệ, quyền riêng tư dữ liệu, khoảng cách số và nguy cơ thiên lệch thuật toán. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất định hướng xây dựng hệ sinh thái học tập số thích ứng và bền vững, nhấn mạnh sự kết hợp hài hòa giữa công nghệ AI và vai trò trung tâm của con người nhằm hướng tới một nền giáo dục mở, công bằng và toàn diện trong kỷ nguyên số.