ОПЫТ ИСПОЛЬЗОВАНИЯ ВЫСОКОТОЧНОГО ЭЛЕКТРОННОГО ТАХЕОМЕТРА ПРИДЕФОРМАЦИОННОМ МОНИТОРИНГЕ ГИДРОТЕХНИЧЕСКИХ СООРУЖЕНИЙ
Abstract
В статье представлены результаты мониторинга деформационных процессов гидротехнических сооружений Капчагайской гидроэлектростанции (ГЭС), расположенной в Алматинской области Республики Казахстан. Исследование направлено на обеспечение безопасной эксплуатации сооружений посредством геодезического мониторинга с применением современных технологий, включая спутниковые системы и высокоточные электронные тахеометры.Рассмотрено применение высокоточного тригонометрического нивелирования для определения вертикальных деформаций. Установлено, что при соблюдении соответствующей методики измерений современные автоматизированные электронные тахеометры обеспечивают требуемую точность геодезического мониторинга. По результатам наблюдений на деформационном створе Капчагайской ГЭС выявлено, что коэффициент вертикальной рефракции изменяется во времени и имеет тенденцию к увеличению в дневной период. Полученные результаты могут быть использованы для повышения безопасности эксплуатации гидротехнических сооружений и снижения рисков, связанных с сейсмической активностью региона Мақалада Қазақстан Республикасының Алматы облысында орналасқан Қапшағай су электр станциясының (СЭС) гидротехникалық құрылыстарындағы деформациялық процестерді мониторингтеу нәтижелері келтірілген. Зерттеу заманауи геодезиялық технологияларды, соның ішінде спутниктік жүйелер мен жоғары дәлдікті электрондық тахеометрлерді қолдану арқылы құрылыстардың қауіпсіз пайдаланылуын қамтамасыз етуге бағытталған. Тік деформацияларды анықтау кезінде жоғары дәлдікті тригонометриялық нивелирлеуді қолдану қарастырылған. Тиісті өлшеу әдістемесі сақталған жағдайда заманауи автоматтандырылған электрондық тахеометрлер геодезиялық мониторингтің қажетті дәлдігін қамтамасыз ететіні анықталған. Қапшағай СЭС-нің деформациялық створында жүргізілген бақылаулар нәтижесінде тік рефракция коэффициентінің уақыт бойынша өзгеретіні және күндізгі кезеңде ұлғаю үрдісі байқалатыны анықталды. Алынған нәтижелер гидротехникалық құрылыстардың пайдалану қауіпсіздігін арттыруға және өңірдің сейсмикалық белсенділігімен байланысты тәуекелдерді төмендетуге мүмкіндік береді The article presents the results of monitoring deformation processes in the hydraulic structures of the Kapchagay Hydroelectric Power Plant (HPP), located in the Almaty Region of the Republic of Kazakhstan. The study is aimed at ensuring the safe operation of hydraulic structures through geodetic monitoring using modern technologies, including satellite systems and high-precision electronic total stations. The application of high-precision trigonometric leveling for determining vertical deformations is considered. It is established that, when appropriate measurement procedures are followed, modern automated electronic total stations provide the accuracy required for geodetic monitoring. Observations conducted along the deformation alignment of the Kapchagay HPP showed that the vertical refraction coefficient varies over time and tends to increase during the daytime. The results can be used to improve the operational safety of hydraulic structures and reduce risks associated with seismic activity in the region